IN MEMORIAM
Thea van Kessel 1932 – 2025
Aanvankelijk opgeleid als logopediste, begon Thea van Kessel in 1952 als secretaresse bij het architectenbureau Jan de Jong in Schaijk. Zij was behalve bij het bureau en de architectuur van de Bossche School ook sterk betrokken bij het gezin van Jan en Riek de Jong-de Groot, dat haar als familievriendin of achtste gezinslid beschouwde.
Thea was van meet af aan betrokken bij de Cursus Kerkelijke Architectuur, die door het bisdom was opgezet om de kerken te herbouwen, die in de oorlog waren verwoest. De cursus vormde in de jaren vijftig de grondslag voor het bouwen met het plastisch getal, ontwikkeld door Dom Hans van der Laan. De cursisten kwamen iedere zaterdag bijeen in het Kruithuis in ’s-Hertogenbosch, vandaar de benaming Bossche School. Jan de Jong was deelnemer van het eerste uur en heeft met zijn ontwerpen een zeer belangrijke rol gespeeld in de doorontwikkeling van de Bossche School. Thea’s inzet voor de cursus was groot. Zij voerde het secretariaat met veel enthousiasme. Haar werkzaamheden bestonden onder meer uit het maken van bandopnamen van de lessen, het uitschrijven van de lesstof, het maken van dictaten voor de cursisten, het notuleren van de overleggen van de docenten en de leiding. Dit maakte dat Thea steeds meer gegrepen werd door het bouwen volgens de principes van de Bossche School.
Eind jaren zestig zocht Thea naar een eigen plek, van waaruit zij ook haar werk als logopediste weer kon oppakken. Jan de Jong ontwierp speciaal voor haar als dank voor haar grote inzet voor zijn architectenbureau en zijn gezin het huis aan Ds. Hanewinkelplaats 1 in Ravenstein. Ook het meubilair werd door hem ontworpen.
Jan de Jong overleed in 2001 en in 2003 werd de Jan de Jong Stichting opgericht met onder meer als doelstelling Huis Jan de Jong in Schaijk, zijn magnum opus, veilig te stellen en te behouden voor de toekomst als belangrijk erfgoed van de Bossche School. Thea heeft zich ook voor de Jan de Jongstichting onvermoeibaar ingezet. Zij was voor veel zaken de voornaamste vraagbaak en ondersteunde met raad en daad de archiefcommissie, die bezig was met het toegankelijk maken van het oeuvre van Jan de Jong. Ook vergezelde zij Riek de Jong bij ontmoetingen die betrekking hadden op het werk van haar echtgenoot.
In 2014 besloot Thea om haar huis en de voor haar ontworpen meubels in de vorm van een legaat na te laten aan de Jan de Jong Stichting om zo bij te dragen aan het behoud van het Bossche School erfgoed en het vergroten van bekendheid met het werk van Jan de Jong, architect.
Thea heeft samen met de Jan de Jong Stichting aan Hendrick de Keyser Monumenten gevraagd om haar huis – net als Huis Jan de Jong in Schaijk – op te nemen in hun gebouwencollectie. Daarmee is Thea’s huis veilig gesteld, behouden voor het publieke domein en toekomstbestendig verbonden met Huis Jan de Jong.
Thea,
Nu jij het tijdelijke voor het eeuwige hebt verwisseld leef jij voort in jouw nalatenschap.
De Jan de Jongstichting is dankbaar voor alles wat je voor de stichting hebt gedaan. Door jouw legaat worden beide huizen, Huis Thea van Kessel in Ravenstein en Huis Jan de Jong in Schaijk, betekenisvol met elkaar verbonden, waarmee het verhaal van de verbinding van jou met Jan de Jong en zijn familie voor altijd verteld wordt.
Het bestuur van de Jan de Jong Stichting
Koos de Jong 14 maart 1953 – 9 juni 2021
Op 9 juni 2021 is tot onze grote ontsteltenis en verdriet Koos de Jong overleden. Hij heeft aan de wieg gestaan van de Jan de Jongstichting. Na het overlijden van zijn vader Jan de Jong in 2001 heeft Koos, samen met zijn moeder Riek de Jong, de Jan de Jongstichting opgericht. De stichting werd opgericht om zijn vaders wens gestalte te geven dat het woonhuis met kantoor aan de Rijksweg in Schaijk, het Magnum Opus van deze vooraanstaande Bossche School architect, voor de ‘eeuwigheid’ behouden zou blijven. Koos groeide er met zijn vier zussen op.
Koos heeft zich jarenlang ongelooflijk ingezet voor onze stichting om dat schier onmogelijke doel te bereiken. Mede door zijn volharding resulteerde dat in 2016 tot de overdracht van het huis aan Vereniging Hendrick de Keyser welke vereniging het nu tot een Museumhuis gaat inrichten: Huis Jan de Jong.
Koos ging in 1972 bouwkunde studeren aan de TU Eindhoven. Zijn wens was het om architect te worden en wellicht zijn vader op te volgen. In Eindhoven trof hij de docent Wim Ramselaar, oud medewerker van Jan de Jong, die hem het instrumentarium van de Bossche School architectuur – het werken met het plastisch getal – bij bracht. De beginselen van die architectuurstroming waren hem al met de ‘paplepel’ ingegeven als hij met zijn vader op bezoek ging bij Dom Hans van der Laan in Vaals en hij daar de stenen van de pater al spelend in een volgorde van grootte mocht leggen.
Desondanks koos hij in zijn studie een andere richting omdat hij meer gegrepen werd om ook technisch een goed gebouw te maken en studeerde af op ‘Konstruktief Ontwerpen’ en ‘Bouwfysica’. En zo werd Koos een alom gewaardeerde gedegen constructeur en bouwfysicus. Dat en zijn liefde voor de Bossche School architectuur kwam samen in zijn ‘Magnum Opus’: Een door hem zelf ontworpen en met vrienden gebouwd wonderschoon vakantieverblijf op een prachtige locatie in de regio Liguria in Italië. Hij laat hier een verblijfplaats na voor zijn kinderen, kleinkinderen en vrienden die de herinnering aan hem, familieman en bouwer, levend zullen houden.
Met de precisie en gedegenheid van een constructeur eigen heeft hij de functie van penningmeester in de Stichting met veel zorg uitgeoefend. Daar hadden wij geen omkijken naar; het was in vertrouwde handen. Totdat lichamelijk ongemak hem velde. Wij hopen dat hij, als een van de vertegenwoordigers namens de familie in de stichting, een waardige opvolger krijgt.
Die familie van Koos wensen wij alle sterkte toe bij dit te vroeg overlijden van deze bouwer en familieman.
Het Bestuur van de Jan de Jongstichting.
———————————————————-
Hilde de Haan 1949 – 2021
Maandag 8 februari is op 71-jarige leeftijd architectuurcriticus en journalist Hilde de Haan overleden. Ze schreef bijna dertig jaar lang voor de Volkskrant en heeft tal van boeken op haar naam staan. De Haan was in de jaren zeventig en tachtig een van de weinige vrouwelijke stemmen in de architectuurkritiek. Ze had geen achtergrond in bouwkunde, maar in de psychologie. Dat kleurde haar stem. Haar voorliefde voor de verstilde en esthetische ruimtelijke opvattingen van de Bossche School, met Dom Hans van der Laan als belangrijkste representant, werd indertijd door de goeddeels modernistisch georiënteerde beroepsgroep niet altijd begrepen.
De Haan zou samen met Haagsma uitgroeien tot een autoriteit op het gebied van het plastische getal, een theorie over ideale maatverhoudingen door Dom van der Laan. Het is een lastig leerstuk dat, net als de gulden snede, tracht te komen tot een mathematisch beredeneerde harmonieleer. Maar De Haan ‘kraakte’ de geheime code van het plastische getal als een van de auteurs van een lijvige monografie over Jan de Jong, de belangrijkste leerling van Dom van der Laan. Want ze herkende ze de ambitie van een architect die ruimte voor mensen wil ontwerpen, in plaats van een object. Het boek over De Jong inspireerde jonge architecten om de ideeën van de Bossche School te bestuderen. ‘Sinds de crisis zie je dat men weer teruggaat naar de basis van de architectuur. En dat is precies waar de Bossche School goed in was: pure bouwkunst, waar alles gaat om de ruimtelijke beleving’, zei ze in 2015.
De Volkskrant, 11 februari 2021, In Memoriam Hilde de Haan
—————————
† In hoc signo vinces,
mw Riek de Jong-de Groot 1917 – 2019
Maandag 29 juli van het jaar 2019 is in haar woonhuis te Schaijk in de Heer overleden Riek de Jong-de Groot in het 102de jaar van haar leven. De uitvaart vond plaats op zaterdag 3 augustus in de kerk van de Heilige Kruisvinding te Odiliapeel.
Homilie requiem van Pastoor René Aarden.
In Memoriam Wim Ramselaar 1932 – 2013
Architext heeft een SCahier nr. 81, 2014 uitgebracht over Wim Ramselaar (PDF)